Menu

اتحادیه قالیشویان و قالیبافان ری

رجشمار فرش دستبافت چیست؟
اتحادیه قالیشویان ری
/ دسته ها: اخبار, مقالات

رجشمار فرش دستبافت چیست؟

کسانی که به هنر قالیبافی علاقه دارند و میخواهند وارد این عرصه شوند باید با تمام اصطلاحات و مفاهیم این هنرِ تاریخی و با ارزش آشنا شوند. آشنا بودن با اصطلاحات مهم و اساسی هر حرفه ای یکی از مراحل اصلی و کلیدی موفقیت به شمار می رود. برخی اصطلاحات رایج در صنعت قالیبافی: دار قالی، ریشه، پود، تار(چله)، چله کشی، خامه، ابریشم، پشم، کاردک، قلاب، دفه، رجشماری، گره ترکی، گره فارسی و ...

هدف ما از نوشتن این مقاله، آشنا کردن شما با مفهوم کلمه ی "رجشمار" در  فرش دست بافت است.

تعریف رجشمار فرش و نحوه محاسبه آن

به واحد اندازه گیری تعداد گره های به کار رفته در 7 سانتی متر طولی و 7 سانتی متر عرضی فرش های دستبافت، رجشمار می گویند. برای درک بهتر به این مثال توجه کنید: اگر گفته شد رجشمار فرشی هفتاد است به این معنی است که در هفت سانتی متر از آن فرش هفتاد گره وجود دارد. با استفاده از رجشمار می توانیم فرش ها را از نظر کیفیت و تراکم بررسی کنیم. تعداد گره ها و کیفیت فرش رابطه مستقیمی با هم دارند یعنی هر چه تعداد گره ها بیشتر باشد به همان نسبت فرش با کیفیت تر و ظریفتر بوده و در نهایت زیباتر خواهد بود.

هر چه فرش ریز بافت تر باشد رجشمار آن بیشتر است. رجشمار 20 برای فرش های درشت بافت می باشد. اگر رجشمار اعداد 46 و 50 بود مشخص می کنه که بافت فرش استاندارد می باشد یعنی نه ریز بافت است نه درشت بافت. و وقتی عدد رجشمار 70 باشد فرش ریز بافت محسوب می شود. "رجشمار" بعد از دو عامل مهم یعنی "کیفیت مواد اولیه‌" و "رنگرزی الیاف فرش" ، نقش بسیار مهمی در بالا بردن کیفیت فرش دارد.

تاثیر رجشمار بر روی قیمت فرش دست بافت

واضح است که فرش هر چه متراکم تر بوده و تعداد گره هایش بیشتر باشد، قیمت بالاتری نیز دارد. لازم به ذکر است که نمی توان گفت که اگر رجشمار فرشی بیشتر باشد قیمت آن نیز بالاتر است. زیرا عوامل زیادی بر قیمت فرش تاثیر می گذارند که رجشمار یکی از آنهاست. محل و روش بافت منطقه ای فرش، نوع چله‌ی فرش، کیفیت پشم و جنس تار و پود به کار رفته، اندازه و ابعاد فرش، هماهنگی و تناسب رنگ های استفاده شده، طرح و نقشه فرش و... درکنار رجشماری از دیگر شاخص های تعیین قیمت فرش هستند.

تنوع نام رجشمار در شهرهای تولید کننده‌ی فرش دست بافت

در کاشان به واحد شمارش رج "خانه" می گویند. هر خانه شامل 10 گره و رج است. در تبریز برای واحد شمارش رج همان کلمه ی " رج" را به کار میبرند. در نقاط غربی کشور از اصطلاح "قبال" استفاده میشود، هر قبال معادل صد و 40 هزار گره است. واحد شمارش رج در قالیبافی های اصفهان  "خفت" است. هر خفت شامل 100 گره کنار هم است. در شهر مشهد به هر 12 هزار گره "مقاط" گفته میشود.

نحوه محاسبه دستمزد قالیباف با توجه به رجشمار

از تعداد گره های به کار رفته در بافت هر فرش میتوان به مدت زمان صرف شده و زحمتی که بافنده برای بافتن هر رج کشیده پی برد. در اکثر مناطق تولید فرش دست بافت، اجرت و دستمزد بافنده از تعداد گره هایی که برای هر رج زده محاسبه میشود. هر چه فرش متراکم تر باشد زحمت بیشتری برای بافت کشیده شده و بنابراین بافنده باید مزد بیشتری دریافت کند.

مطلب قبلی تفاوت گلیم و گبه
مطلب بعدی نگهداری و مراقبت از ریشه فرش
Print
616 رتبه بندی این مطلب:
بدون رتبه

نوشتن یک نظر

افزودن نظر

x

آخرین مطالب

RSS

پربازدیدترین مطالب

RSS
دی ان ان